Obchody rocznicy Rzezi Woli 1944r. – nasza relacja
data:06 sierpnia 2018     Redaktor: Anna

5 sierpnia 2018 r. w ramach obchodów 74. rocznicy Powstania Warszawskiego w hołdzie ludności cywilnej Woli zorganizowano uroczystość pod pomnikiem „Pamięci 50 tysięcy Mieszkańców Woli Zamordowanych przez Niemców podczas Powstania Warszawskiego 1944” w rozwidleniu ul. Leszno i Alei Solidarności w Warszawie.
Rzeź mieszkańców stołecznej Woli trwała od 5 do 7 sierpnia 1944 r. W masowych egzekucjach zginęło - według różnych szacunków - od 40 do 60 tys. mieszkańców dzielnicy. Ludność była rozstrzeliwana, a ciała zabitych gromadzono w stosy sięgające drugiego piętra kamienic i palono. Eksterminacja na taką skalę zakończyła się 7 sierpnia, jednak w mniejszym stopniu trwała aż do 12 sierpnia.


Kulminacyjnym momentem uroczystości pod pomnikiem „Pamięci 50 tysięcy Mieszkańców Woli Zamordowanych przez Niemców podczas Powstania Warszawskiego 1944” był Apel Pamięci, trzykrotna salwa honorowa oraz złożenie wieńców w imieniu prezydenta RP, premiera, Sejmu i Senatu, powstańców, mieszkańców i władz stolicy, Urzędu do Spraw Kombatantów oraz Instytutu Pamięci Narodowej. Hołd pomordowanym oddały poczty sztandarowe wielu organizacji kombatanckich i harcerskich.
Prezydent Andrzej Duda, w liście odczytanym podczas uroczystości  napisał:
„Po niemal pięciu latach niemieckiej okupacji powstańcy warszawscy stanęli do walki o swoją stolicę. Na ulicach Warszawy zapanowało poczucie, że Polska nie zginęła, że żyje, że odrodziła się tu, w Warszawie. Niemcy i towarzyszące im oddziały kolaboranckie odpowiedziały na ten akt odwagi z niezwykłą brutalnością […] rozmiar [zbrodni –red.] ukazuje wypisana na pomniku liczba ofiar - 50 tysięcy. Wiemy jednak, że nie jest to liczba dokładna i że pomordowanych mieszkańców Woli mogło być jeszcze więcej”.
Następnie blisko tysiąc osób przemaszerowało kilka kilometrów - na Cmentarz Wolski w Marszu Pamięci w asyście wojska, pocztów sztandarowych i orkiestry wojskowej. Ze wzruszeniem patrzyliśmy na uczestniczącą w pochodzie na wózku inwalidzkim panią Wandę Zalewską-Zdun ps. Rawicz, powstańczą sanitariuszkę AK, obecną na wszystkich powstańczych uroczystościach, goszczącą kilkakrotnie pod namiotem Solidarnych 2010. Osoby, które nie mogły samodzielnie pokonać trasy zostały przewiezione specjalnym transportem.
Po drodze w około 20 miejscach upamiętnień Rzezi Woli 1944 – uwidocznionych w okolicznościowym folderze - zapalano znicze. Były wśród miejsca znane – jak to, które zasłynęło jako „Pałacyk Michla”- jak i przez lata pomijane milczeniem i popadające w ruinę. Niektóre z pomników zostały objęte społeczną opieką lokalnych mieszkańców i przywrócone pamięci po latach zaniedbań ze strony władz samorządowych odpowiedzialnych za fatalny stan leżących na uboczu i mniej znanych miejsc pamięci. [por. video]
Każdy z uczestników Marszu mógł otrzymać świecę upamiętniającą konkretną zamordowaną osobę, o której informowały specjalne foldery. Przywracaniu pamięci o konkretnych osobach, które do dziś nie mają swoich grobów, służą specjalne filary pamięci z nazwiskami odtworzonej listy ofiar, które tworzą aleję wiodącą do Pomnika rannej Nike na Cmentarzu Wolskim – wystawa zorganizowana przez Muzeum Powstania Warszawskiego nosi nazwę „Zachowajmy ich w pamięci”. Na 93 białych podświetlanych w nocy filarach widnieje 57 189 nazwisk warszawiaków poległych lub zaginionych w Powstaniu Warszawskim. Ukazane są imiona i nazwiska, data urodzenia. Przedstawiona lista ofiar cywilnych to największy dostępny zbiór danych osób, które zginęły w Powstaniu Warszawskim.

Ten rodzaj imiennego upamiętnienia powinien już na zawsze pozostać w tym miejscu opodal Cmentarza Wolskiego, a nie mieć charakter „wystawy plenerowej”, o której dyskutuje się w ostatnich latach już kilkakrotnie w kontekście planowania przestrzeni „rekreacyjnej” na Woli, przywraca ją i ponownie likwiduje na okres zimowy.

Informujemy, że wykaz ofiar wciąż można uzupełniać, jak również uzupełniać ich dane personalne,  pod linkiem: https://www.1944.pl/ofiary-cywilne.html
Pamięć o Rzezi Woli 1944r. , tożsamej z gehenną cywilnej ludności Warszawy wymordowanej w najokropniejszy sposób w odwecie za wybuch Powstania, powinna żyć nie tylko w  dni obchodów Powstania Warszawskiego i nie tylko w postaci cennych - ale mało znanych - wirtualnych projektów,[ jak http://www.banwar1944.eu/ ], ale stanowić konieczny element dostępnych archiwów i stałych wystaw Muzeum Warszawy i modernizowanego obecnie Muzeum Woli.
Część i chwała Ofiarom Rzezi Woli 1944 !
Część i chwała Cywilnym Ofiarom Warszawy!

Poniżej w materiale video rozmowa z  wolontariuszami, którzy starają się przywrócić godny wygląd miejscu pamięci ofiar rzezi.




Materiał filmowy 1 :

Zdjęcia do artykułu :
Zdjęcia do artykułu :
Zobacz równiez:





Informujemy, iż w celu optymalizacji treści na stronie, dostosowania ich do potrzeb użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych w plikach cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies można kontrolować w ustawieniach przeglądarki internetowej. Korzystając z naszej strony, bez zmiany ustawień w przeglądarce internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje politykę stosowania plików cookies, opisaną w Polityce prywatności.