Prof. Andrzej Nowak: "Dzieje Polski - co to znaczy?"
data:30 maja 2014     Redaktor: GKut

We wtorek, 27.05.2014, profesor Andrzej Nowak wygłosił w Instytucie Historii PAN przy Rynku Starego Miasta w Warszawie wykład p.t. "Dzieje Polski - co to znaczy?". Była to także promocja najnowszego dzieła profesora - "Dzieje Polski" tom 1 do r. 1202.

 

 

Jest to pierwsza część historii Polski od czasów najdawniejszych do współczesności. Planowana jest ona jako cykl sześciu tomów. Wydawca /Biały kruk/ ma nadzieję, iż będą się one ukazywać co roku. Sam autor jest jednak mniej optymistycznie nastawiony i mówi coś o dziesięciu latach pracy nad całością.

 

Wykład odbył się w sali im Lelewela na II piętrze Instytutu. Obecnych było ponad 60 osób, w tym grupa młodzieży, prawdopodobnie studentów. Profesor zaczął od przypomnienia, że z IH PAN związany jest już od 32 lat. Pozdrowił swych kolegów, a w szczególności prof. Szarotę.

 

Prelegent zastanawiał się - co to są dzieje? Przedstawiał je jako kontynuację - łańcuch pokoleń od najdawniejszych czasów do dnia dzisiejszego i jego pamięć. Spisywanie dziejów to utrwalanie tej pamięci. Przypomniał tu rodzaj testamentu Jana Długosza z roku 1480, w którym ten wielki historyk prosił swych kolegów, by kontynuowali oni jego pracę i dalej spisywali kroniki.

 

Potem pytał , co to jest Polska, od kiedy można w ogóle o niej mówić?. Jest pewien, że np. mieszkańcy Biskupina nie byli przodkami Polaków. Skąd się jednak wzięli Słowianie? Są tu dwie teorie, których zwolennicy toczą ze sobą ostre spory. Jedna głosi, iż są oni ludnością autochtoniczna "od zawsze" zamieszkałą w dorzeczu Wisły, a druga, że przybyli znad Dniepru. Profesor Nowak wzorem prof. Jodłowskiego z Krakowa opowiada się za tą drugą możliwością.

 

A od kiedy można mówić o Polsce? Państwo Mieszka I powstało nagle /mniej więcej w latach 930-940/ za panowania jego ojca Siemomysła, a może też i dziada Lestka /Leszka/. Pierwsze wzmianki o tym państwie pochodzą z r. 963. Nazwa Polska, czyli po łacinie Polonia, pojawiła się dopiero w Rzymie w roku 1000 w pismach św. Bruna. Ciekawe jest to, że nazwy plemienia Polan w ogóle w żadnych źródłach historycznych nie ma.

 

W każdym razie po r. 1000 można już o Polsce mówić. Nazwa ta weszła w użycie. Co jednak powinno być treścią dziejów? Profesor zauważa iż nie można uwzględniać tylko czynów samych Polaków i wyłącznie polskiego punktu widzenia. Należy uwzględniać postawy sąsiadów Polski, a także i tych, którzy Polski nienawidzili /np. Bismarcka/. Przestrzegał też przed robieniem z siebie ofiar. Podkreślał, ze zarówno w dziejach Żydów jak i Polaków były okresy triumfów i rozkwitu.

 

Ostatnia część swego wykładu prof. Nowak poświecił kronice bł. Wincentego, zwanego Kadłubkiem, biskupa krakowskiego /spisanej w latach 1190-1208, obejmującej dzieje Polski do r. 1202/. Wyszydzana często za nadmierną skłonność jej autora do fantazji /np. przodkowie Polaków mieli jakoby walczyć z Aleksandrem Macedońskim/ była ona w istocie próbą przeniesienia na grunt polski ideałów rzymskiego republikanizmu. Księcia Kraka wybrali zgodnie - senat, rycerze i lud. Wspólnota polska jest wspólnota etyczną - by być Polakiem, trzeba na to zasłużyć. Profesor zwrócił szczególną uwagę na zdanie Kadłubka: "tożsamość to podstawa wspólnoty".

 

Dzieło mistrza Wincentego zyskało sobie nadzwyczajną popularność. Jeden z historyków niemieckich ocenił, że do wieku XV miało ono 400 odpisów. Służyło jako podręcznik szkolny. Przez 400 lat, aż do wieku XVI to ono kształtowało świadomość historyczną Polaków, a historie o Kraku, Wandzie i smoku wawelskim powtarza się do tej pory, często nie pamiętając, iż pochodzą one od mistrza Wincentego zwanego Kadłubkiem.

 

Wykład trwał godzinę, a potem padły dwa pytania z sali. O godz. 17:50 prof. Nowak zabrał się do podpisywania swojej książki.

 

Elig


 
 
„Dzieje Polski” t. 1 do 1202 r. „Skąd nasz ród?” prof. Andrzej Nowak, wydawnictwo Biały Kruk, 384 str., 19,5 x 24 cm, twarda lakierowana oprawa, złocenia.

 

23 maja, Aula Jana Pawła II w Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Krakowie-Łagiewnikach.

 

Pierwszy tom pomnikowych „Dziejów Polski”, napisanych przez wybitnego historyka z Uniwersytetu Jagiellońskiego i Polskiej Akademii Nauk prof. Andrzeja Nowaka, obejmuje okres od początków państwa polskiego do 1202 r. (śmierć Mieszka III Starego). Jest on częścią zaplanowanej na sześć tomów monumentalnej panoramy dziejów naszego narodu, od jego czasów najdawniejszych aż do współczesnych. Osoba autora gwarantuje publikację na najwyższym poziomie naukowym i literackim, napisaną właściwym dla prof. Nowaka pięknym, a jednocześnie przystępnym językiem. Jest to też jedna z niewielu na naszym rynku książkowym niezakłamanych historii Polski, wolna od cenzury i politycznej poprawności, za to przesiąknięta duchem miłości do Ojczyzny i jej dziejów.

Co rok będzie się ukazywał kolejny z sześciu tomów opracowania. Dopracowana szata graficzna, najwyższa jakość edytorska!

 

Tom 1 - Skąd nasz ród (do roku 1202) - premiera maj 2014

Tom 2 Królestwo zwycięskiego orła (1202–1492)

Tom 3 Rzeczpospolita – wyzwania wolności (1492–1733)

Tom 4 Imperia i niepodległość (1733–1864)

Tom 5 Walka o II Rzeczpospolitą (1864–1945)

Tom 6 Zmęczenie i powstawanie (1945–2019)

 






Informujemy, iż w celu optymalizacji treści na stronie, dostosowania ich do potrzeb użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych w plikach cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies można kontrolować w ustawieniach przeglądarki internetowej. Korzystając z naszej strony, bez zmiany ustawień w przeglądarce internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje politykę stosowania plików cookies, opisaną w Polityce prywatności.